Etiket arşivi: mimar sinan

ŞEHZADE CAMİ

İstanbul’un orta noktasının tam olarak neresi olduğunu hiç merak ettiniz mi? Evliya Çelebi, ünlü Seyahatname’sinde Şehzade Cami’nin İstanbul’un merkezi olarak tespit edilen noktaya konumlandırıldığını rivayet eder. Efsanenin ne kadar doğru olduğunu bilemiyoruz fakat bugün Şehzade Cami’ne doğru ilerlerken bu söylenceye dair izler görmek mümkün.

İstanbul’un Orta Noktası Plakası

Şehzade Cami (diğer adıyla Şehzadebaşı Cami), Kanuni Sultan Süleyman’ın genç yaşta hayatını kaybeden oğlu Şehzade Mehmet adına inşa edilmiştir. Şehzade Mehmet, Kanuni’nin Hürrem Sultan’dan olan şehzadeleri arasında en büyüğüdür ve ölümünün Sultan’da derin bir üzüntü yarattığı söylenir. Cami aynı zamanda mimarbaşılığa getirilen Mimar Sinan’ın ilk büyük imparatorluk cami projesi olma özelliği de taşır. Mimar Sinan daha sonra bu yapıyı eserleri arasında çıraklık eseri olarak anacaktır.

Şehzade Cami avlusu

Cami, Osmanlı mimarisi seviyesinin Bizans çizgisini aştığının bir göstergesi olarak kabul edilebilir. Dönemin mimari örneklerinde genel olarak tercih edilen sadeliğin aksine caminin özellikle dış tasarımı oldukça süslemelidir. Minarelerdeki yüzey bezemeleri ve 4 yarım kubbeyle desteklenen 37 metre yüksekliğindeki ana kubbe ziyaretçilere göz alıcı bir manzara sunar. İç yapı ise dışa nazaran daha yalın görünümdedir. Cami tek başına bağımsız bir yapı olmayıp, Osmanlı mimarisinde yaygın olan külliye yerleşkesi içerisinde yer almaktadır. Külliye içerisinde cami dışında türbe, medrese, sıbyan mektebi ve kervansaray gibi yapılar da yer almaktadır. Şehzade Mehmet’in dışında, Kanuni’nin damadı ve sadrazamı olan Rüstem Paşa ile sadrazam Pargalı İbrahim Paşa da külliye içerisinde türbeleri bulunan diğer önde gelen kişilerdir.

Şehzade Cami, Fatih ilçesinde adını da vermiş olduğu Şehzadebaşı semtinde, İstanbul Üniversitesi yakınlarında yer alıyor. Beyazıt veya Kadınlar Pazarı bölgesine yapılacak bir gezi planlamasına Şehzade Cami’nin de mutlaka eklenmesini öneriyoruz. Osmanlı mimarisinin altın devrine giriş eseri olarak değerlendirilebilecek bu yapıyla, dönemine damga vurmuş mimari bir dehanın ilk ayak seslerini hissedeceksiniz. İbadet saatleri dışında camiyi serbestçe ziyaret edebilirsiniz.

CAFERAĞA MEDRESESİ

Tarihi Yarımada’nın en çok ilgi çeken bölgesinde yer almasına karşın ziyaretçilerin sıklıkla gözden kaçırdığı bir güzelliktir Caferağa Medresesi. Yapı, Ayasofya’nın yanından uzanan (ve kendisi de mutlaka keşfedilmesi gereken) Soğukçeşme Sokağı ile bölgenin ana arteri Alemdar Caddesi’nin kesişimine yakın bir noktada yer alır. Çevrenin en önemli çekim merkezleri olan Ayasofya Müzesi, Topkapı Sarayı, Sultanahmet Cami ve Yerebatan Sarnıcı’na yürüme mesafesi uzaklığında bulunan medrese, şehirdeki belli başlı pek çok yapı gibi bir Mimar Sinan eseridir. Avlu girişinde ziyaretçileri karşılayan büstüyle, eser sahibi onurlandırılmıştır.

Medrese avlusundaki Mimar Sinan büstü

Medrese adını, Kanuni devrinin kapı ağalarından olan, yapının inşasını başlatan Cafer Ağa’dan almaktadır. 1554 yılında inşasına başlanan medrese ancak Cafer Ağa’nın 1557 yılındaki ölümünün ardından tamamlanabilmiştir. 1559 yılından itibaren de medresede aktif olarak eğitim verilmeye başlanmıştır. Yaygın tercihin aksine, yapı bir külliye yerleşkesine dahil olmayan bağımsız bir medrese olarak inşa ediliyor. Medrese girişinden geçildiğinde dikdörtgen yapılı avluya ulaşılıyor. Avlunun yan taraflarında ise dershane olarak kullanılmış odalar yer alıyor.

Avlu görünümü

1989 yılında Türk Kültürüne Hizmet Vakfı tarafından devralınan yapı o tarihten bu yana vakıf bünyesinde faaliyet gösteriyor. Eskiden derslik olarak yararlanılan odalar, günümüzde geleneksel Türk sanatları eğitimleri için kullanılıyor. Ziyaret sırasında, bu odalarda üretilen ürünlerden hediyelik eşya alışverişi yapmak mümkün. Ayrıca medrese içinde hizmet veren bir de cafe mevcut. Bölgeye yapılacak bir gezi sırasında, kısa bir mola vermek için mutlaka bu tarihi medreseye uğrayın. Avluda Türk kahvenizi yudumlarken bir Mimar Sinan yapısı keşfetmenin keyfini çıkarın. Caferağa Medresesi pazartesi günleri dışında her gün ziyarete açık.

Medrese içinde yer alan cafe
Caferağa Medresesi’nde Ebru sanatı çalışması